تحلیل مناسک ازدواجهای سیاسی در شاهنامه فردوسی بر اساس نظریه مناسک گذار آرنولد فنگنپ
اطلاعات این مقاله توسط دبیرخانه ثبت شده است و نویسندگان میتوانند اصلاحات احتمالی را به دبیرخانه اعلام کنند.
این مقاله بهصورت کامل در مجموعه مقالات کنفرانس پذیرفته و منتشر شده است. در این صفحه فقط چکیده و اطلاعات کتابشناختی آن ارائه میشود.
چکیده فارسی
ازدواج، بهعنوان یکی از مناسک گذار بنیادین در زندگی انسان، فراتر از پیوندهای شخصی عمل کرده و در بسترهای سیاسی به ابزاری برای بازتولید قدرت و مشروعیت بدل میشود. در چارچوب نظریه مناسک گذار آرنولد فنگنپ، این پیوند را میتوان گذر از وضعیت فردی به ساختارهای جدید اجتماعی دانست. در ازدواجهای سیاسی، پیوند زناشویی به تثبیت مشروعیت حکمرانی، تحکیم روابط دیپلماتیک و بازتعریف مرزهای هویتی منجر میشود. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی-تحلیلی و تمرکز بر دو نمونه از شاهنامه فردوسی—ازدواج انوشیروان با دختر خاقان چین و ازدواج خسروپرویز با دختر قیصر روم—نقش این مناسک را در ساختار قدرت ایران باستان با مراحل گذار فنگنپ بررسی میکند. یافتهها نشان میدهد که معیارهایی چون اصالت خانوادگی و پیوند نسبی با خاندان سلطنتی در مشروعیتبخشی به قدرت شاهان ایرانی مؤثر بودهاند. همچنین، واکنش پادشاهان غیرایرانی به این پیوندها، بیانگر ملاحظات سیاسی و دیپلماتیک آنان در مواجهه با پیامدهای چنین مناسکی است. این ازدواجها، بهمثابه مناسک گذار، گذر از بیثباتی به نظم سیاسی جدید را رقم زده و در شکلگیری روابط بینالملل ایران باستان نقش کلیدی داشتهاند. واژههای کلیدی: ازدواج سیاسی، شاهنامه، مناسک گذار، نظریه فنگنپ، انوشیروان، خسروپرویز
کلیدواژهها: ازدواج سیاسی، شاهنامه، مناسک گذار، نظریه فنگنپ، انوشیروان، خسروپرویز
استناد به این مقاله
رفرنس به مقاله کامل منتشرشده در مجموعه مقالات کنفرانس اشاره دارد، نه فقط چکیده نمایشدادهشده در این صفحه.